Zojuist hoorde ik Matthijs van Nieuwkerk tijdens een uitzending van De Wereld Draait Door een klassieke fout maken: Miles Davis zou de hele soundtrack van Louis Malle’s klassieke film Ascenseur pour l’échafaud bij elkaar geïmproviseerd hebben. Dat is niet waar. Er werd wel geïmproviseerd maar op basis van thema’s die Miles Davis gecomponeerd had.
Miles Davis zat in Parijs voor optredens. Miles hield van de stad. En via zijn liefje Juliette Greco werd hij aan Louis Malle voorgesteld. Louis bleek groot fan van Miles te zijn en dus vroeg hij Miles de muziek voor Ascenseur pour l’échafaud te schrijven. Miles ontving vervolgens van Louis de rushes (tijdelijke gemonteerde beelden) en begon te componeren. Dit resulteerde in een aantal inmiddels beroemde thema’s.
Een en ander is te lezen in de waanzinnige autobiografie van Miles Davis. Ik ben een groot fan, maar ook voor iemand die helemaal niets met jazz heeft, of zelfs niets met muziek, is het een aanrader. Miles was stronteigenwijs, zeer ijdel, waanzinnig creatief, dorst echt zijn nek uit te steken en heeft enorm veel gekke toestanden meegemaakt in de muziekwereld. En dan die rassenhaat die hem zijn hele leven zowat heeft beziggehouden. Miles was pikzwart. En Miles was voor een groot deel van zijn leven verslaafd aan drugs. Junkie en zwart zijn, een gevaarlijke combinatie. Volgens mij is er nog weinig veranderd…
07/03/2008 @ 1:47 pm
@Rob: ‘k Ben ook gelijk in allerlei Davis-boeken en -platen/cd’s gedoken. Goed! Op mijn verlanglijstje staat nog een degelijke Engelstalige biografie over Davis.
Aan de hoeveelheid drugs te beoordelen die betreffende heren tot zich genomen hebben, is het idd een criminelenclubje. ;)
07/03/2008 @ 1:57 pm
Au!
Ik schiet weer door…
Inderdaad blijkt matthijs’ uitspraak niet met de bijbel.
Miles zou al kijkend naar de rushes het ingespeeld hebben, en dat staat inderdaad nergens.
Ruud Kuyper zegt echter van wel.
En menig romanticus houd dat er ook op na:
komt een heeeeeeele mooie hiero:
Uit het maandblad Rhythm (de latere Jazzwereld) :
‘…De sigarettenrook trekt een waas van silhouetten. Achterin de zaal trilt als een spookachtig zwart-wit aquarium het grote scherm. De realistische beelden van Ascenseur pour l’échafaud rollen van het scherm. Regiseur Louis Malle zit gehurkt en trekt nerveus aan zijn bretels. De spanning wordt bijna grijpbaar, Jeanne Moreau sluit voor een moment de ogen.
‘Vlak bij het immense doek leunen Miles Davis en zijn vier musici met het hoofd op de schouder. Zij zijn ontmoedigd, uitgeput Hun blikken zijn verstard. Voor de vijfde maal heeft de trompet geklonken. Voor de vijfde maal heeft Louis Malle “nee!” geschreeuwd. Het is twee minuten aardedonker nu. Dan gaat de lift voor de zesde maal naar beneden. Miles Davis brengt vastberaden de trompet aan zijn lippen.
‘Een bijna bruut geluid scheurt dan de spanning aan flarden. Miles houdt het aan zolang hij kan, het gelaat pijnlijk verwrongen. “Dàt is het,” brult Malle. “Je hebt het gevonden…!” Miles Davis slingert zijn trompet de donkere zaal in en zakt in elkaar. Zijn mond is bebloed, zijn onderlip gescheurd, maar wat hij zo even gespeeld heeft blijft voorgoed bewaard…’
Ruud Kuypers: ‘Bij nader inzien: de schrijver van dit proza zal wel een lyrisch gestemde Fransman zijn geweest.’
Hoe nuchter ik ook ben, ik wil erg graag die Fransman zijn…
07/03/2008 @ 2:12 pm
Ach ja … Matthijs …. laat ‘m verder maar niet meer over muziek zaniken dan hoeven we die sidekick Leo Blokhuis ook niet meer op TV te zien. Sterker nog de laatste keer dat ik beiden op de buis zag over muziek heeft mijn televisie niet overleefd. ;-)
5% en 95 % …. vreemde cijfers. Miles was altijd bezig met muziek … tenzij ‘ie een jaar doped up opgesloten in zijn huis zat . Zijn 70er jaren werk hoe organische freak jams het ook lijken, zijn behoorlijk georganiseerd. Live was ‘ie de regisseur die iedereen van thema naar thema stuurde.
In de studio werd van alle stukken die hij gecomponeerd had en alle improvisaties daaromheen de uiteindelijk plaat gesneden.
De composities op Bitches Brew zijn ook geen doorlopende takes. Alles is weer gemixed en letterlijk versneden door tape edits door Teo Macero onder bezielend oog van Miles.
Compositie van muziek is organisatie van geluid.
En hij deed het … voor meer dan 5%.
07/03/2008 @ 2:21 pm
Wat een lyriek …. zijn mond bebloed en zin onderlip gescheurd. Wat een quote … geweldig.
07/03/2008 @ 3:08 pm
@ fint helemaal zelf gevonden en overgetiept!
Maar de 5/95 regeling heb ik uit mijn duim gezogen. (Ik hoop niet dat je uit mijn bericht leest dat improviseren een minderwaardige bezigheid is, want dat heb ik nooit verkondigd.) Bitches Brew is inderdaad voor een groot deel al improviserend tot stand gekomen. In dat proces is geluid georganiseerd, dus gecomponeerd… Nee deze discusie hoeven we niet te gaan voeren.
Ik had er nooit een getal aan moeten hangen…
ik blijf maar even bij de onderlip…
Miles was ver, heel erg ver…
Ik begin toch wel dat suurt figuren anno nu te missen, of zie ik iets over het hoofd?
07/03/2008 @ 3:16 pm
de onderlip … inderdaad
tja … ik weet ook geen levend alternatief voor hem
07/03/2008 @ 3:21 pm
Je zou Piet Noordijk moeten horen over het gebrek aan authentieke jazzmusici tegenwoordig…
07/03/2008 @ 8:57 pm
Lekker bezig mensen. Gezellig!
Ik zit met een deadline die in mijn nek loopt te zuchten.
*zet 2 sixpacks voor de stamgasten neer*
08/03/2008 @ 1:23 am
Marco, speel jazz. Genoeg getypt! Het lijkt hier wel een herenkroeg. (Waar zijn de vrouwen?)
Ik zeg: muziek!
Ascenseur pour l’échafaud: ik lust er wel pap van!
08/03/2008 @ 9:19 am
Ik heb ooit Matthijs van Nieuwkerk “live” gezien, en heb toch wel sterk het idee, dat zijn teksten niet van hem komen, maar geleerd zijn.
Fijn weekend Marco!
09/03/2008 @ 8:43 am
Leuke verhalen.
Muziek is muziek, uit je duim gezogen of niet. 100% oorspronkelijkheid bestaat niet. Erg je best doen wel.
Dat was Miles voor mij: erg serieus met zijn werk bezig. Zoeken, zoeken, zoeken en het soms vinden. Miles zei ook altijd: “als je van muziek houdt, verneuk je het niet”.
@Geertje: ja, DWDD is 100% auto-cue (opleesscherm). Vriendin van een vriend van mij doet dat voor o.a. DWDD.
17/03/2008 @ 5:07 pm
Dankzij de inspirerende discussie thuisgekomen met Milestones en Sketches of Spain. Goed! (Mooi man, dat webloggen. Zouden er nu ook mensen met een kat thuis komen, door zo’n posting?)
17/03/2008 @ 5:53 pm
@woordenaar met een kat? Nee, alleen Claudia. Ik ga eens ff bloggen over een lekker wijf op de bank, misschien dat het de boel wat versnelt. Den Haag staat droog…